IK ZAL U MISSEN
Toen, in 2013, toen u de naam Franciscus aannam, stemde mij dat zeer hoopvol. Die naam stond voor liefde voor de natuur, voor het streven naar vrede en voor het ondersteunen van de armen in de wereld. Later bestudeerde ik uw encycliek ‘Laudate si’ . Al lezend viel mij in: Die man kan zo voorzitter worden van de programmacommissie van GroenLinks. Ik voelde mij met u verwant.
Als zovelen vroeg ik mij af; waarom hebben de kardinalen tijdens hun conclaaf juist deze Argentijn met Italiaanse wortels tot paus gekozen? Zij wisten heel goed, dat het daar in Rome bij de Curie bestuurlijk een zootje was. Allerlei misstanden werden getolereerd. Ik vroeg mij af of Benedictus daarom was afgetreden. Hij voelde zich niet meer opgewassen tegen die zooi. In allerlei functies had Kardinaal Bergoglio bewezen, dat hij een vaardig bestuurder was, die zich niets liet wijsmaken. Hij hield van stevig optreden. Als paus hield hij al vroeg een stevige Kersttoespraak, waarbij al die Curieprelaten er stevig van langs kregen. Ze dachten vooral aan hun eigen carrière. Ze waren lui.. Ze verwaarloosde de Kerk. De Curie werd grondig hervormd en er werden kundige mensen benoemd. De paus schroomde niet in bepaalde functies ook vrouwen te benoemen. Franciscus was er duidelijk op uit de rol van de vrouw in de kerk meer reliëf te geven.
Paus Franciscus had heel goede contacten met zijn medechristenen van andere kerken en dan met name met de Oosters-Orthodoxen, zoals Patriarch Kirill van Moskou en Patriarch Bartholomeus van Constantinopel. Deze laatste ijverde zeer voor het behoud van Gods Schepping. Hij wordt dan ook veelvuldig geciteerd in de Milieu-encycliek “Laudate si”, die de paus op 24 mei 2015 publiceerde. Ik had daar heel lang op gewacht.
Paus Franciscus stond open naar de wereld. Hij had contacten met internationale organisaties al de VN de EU. Hij maakte vele reizen ook naar landen waar Katholieken slechts een kleine minderheid vormden en andere religies als de Islam en het Boeddhisme belangrijk waren. Hij dwong respect af.. Hij hoopte zo staten tot een vredelievende houding naar hun buren te bewegen, maar de tijd van de Pax Romana was al eeuwen voorbij. Die paus heeft geen echte wereldlijke macht. Poetin of Netanyahu trekken zich van hem niets aan. Dat was jammer. We kunnen nog zo hard om vrede bidden. Het einde aan al die oorlogen is niet in zicht. Zo’n Poetin laat gewetenloos duizenden landgenoten sneuvelen. Daarnaast ook velen in de Oekraïne.
Paus Franciscus wist heel goed, dat vooral in West-Europa velen de Kerk verlaten. Daar was ook vaak een goede reden toe. Denk aan het kindermisbruik, waar bisschoppen aanvankelijk de ogen voor sloten. Ze wilden de vuile was niet buiten hangen. Die houding bleek niet vol te houden. In Nederland werd uiteindelijk stevig ingegrepen en er zijn nu duidelijke regels en een meldpunt voor gevallen, die we niet vertrouwen. Maar er moest een andere houding komen. Bezorgde katholieken wilden de Kerk redden en samen werken aan een oplossing. In Duitsland pikten de bisschoppen deze signalen op en daar kwam het tot een dialoog.. Zo groeide het begrip “synodaliteit”. Zoals in een bisschoppensynode de bisschoppen met elkaar praten, zo moet dat op elk niveau ook in de Kerk. In onze geloofsgemeenschap is het heel gewoon, dat er regelmatig een “Parochianenoverleg” is, waar elke keer flink wat mensen komen om over de toekomst van de Kerk in Odijk te praten.
Zo kwam er een plan voor een synodaal overleg op wereldniveau. Elke katholiek kon over een aantal vragen nadenken en dat samen met anderen bespreken, eerst per parochie, daarna per bisdom en tenslotte per bisschoppenconferentie, alle bisschoppen van een land samen. Vanuit de hele wereld kwamen van elke bisschoppenconferentie een afgevaardigde naar Rome. Daar werd alles besproken en met name de positie van de vrouw in de kerk. Het is te hopen, dat de opvolgers van Paus Franciscus deze manier van denken voortzetten.
Het meest bijzondere van deze paus is, dat hij steeds weer opkwam voor de zwakken onder ons: de armen, de verdrukten, de misdadigers in de gevangenissen, de zieken, de zwakken, de vluchtelingen, de werklozen of de gehandicapten. Dat zou in elk land een belangrijke beleidslijn moeten zijn. Juist zaken als milieu, natuur, klimaat. behoud van Gods Schepping kregen van Franciscus veel aandacht. Moge dat zo blijven
Dat hij ruste in vrede.
Achttiende Jaargang, Nummer 819.